vorm- en kleurkwaliteiten in de kunst
een fenomenologisch onderzoek naar het gebruik van vorm en kleur
Abonneren
Abonneer je nu voor nieuwe artikelen in deze categorie!
Abonneren
Abonneer je nu voor nieuwe artikelen op deze website!
Laatste reacties
 
 
 
 
In de beeldhouwkunst ligt het accent lange tijd op de weergave van de menselijke figuur. Het zijn beelden die realistisch zijn uitgewerkt. Het werk kan heel plastisch en volumineus zijn, als bij Aristide Maillol. Het is ook expressief in de beelden van Ernst Barlach en Käthe Kollwitz. 
 
Abstraktie en vormexperimenten komen uiteindelijk ook voor in beelden die gemaakt worden vanaf 1912, door beeldhouwers als, Archipenko, Boccioni, Lipchitz, Brancusi, Zadkine, Arp, e.a.
 
 
 
                                                         
                                             Jean Arp                               Ossip Zadkine
 
     
            Jean Arp, Feuille se reposant                    Ossip Zadkine, Formes et Lumières, Maternité
 
In de uitspraken van Leonardo da Vinci lezen we over een overeenkomst die er zou bestaan tussen de maker en zijn kunstwerken. Het was da Vinci opgevallen dat er schilders waren die te kleine koppen schilderden in hun werk, omdat ze zelf te kleine koppen hadden. Da Vinci had daar een verklaring voor: ".... de ziel van een mens heeft eens zijn lichaam opgebouwd, en als deze mens dan zelf scheppend bezig gaat, dan zie je in het werk van deze kunstenaar overeenkomsten met het uiterlijk van de kunstenaar zelf...."
 
In deze twee voorbeelden van beeldhouwwerken van Arp en Zadkine, zien we een overeenkomst tussen het uiterlijk van de kunstenaar en het type beeld dat deze kunstenaar maakt.
Bij Arp zien we het volronde gezicht van hem zelf terug in de volronde beelden.
Zadkine valt op door zijn hoekige en benige gelaat met diepliggende ogen. In het beeldhouwwerk van Zadkine zien we dezelfde hoekige, scherpe, ingevallen vormen.
Het beeld van Arp neemt de ruimte in, vloeit erin uit. Het beeld van Zadkine trekt samen, verhardt zich, blijft geheel binnen de contouren van de steen.
 
 
 
Vormkwaliteiten
 
In de beeldhouwkunst treden een aantal vormsoorten op, die we in verband kunnen brengen met de vormkarakteristieken van de elementen: aarde, water, lucht en vuur,  maar ook  met de verschillende planeetkwaliteiten.
Zo zijn de volgende karakteristieken toe te wijzen aan:
 
                hoekige, vaste vormen                aarde      Saturnus     Zadkine, Lipchitz, Wotruba
                plastische, organische vormen   water      Jupiter        Jean Arp, Henry Moore
                open, beweeglijke vormen          lucht       Mercurius    Max Bill
                open, spitse, scherpe vormen     vuur        Mars            Berto Lardera
 
 
 
Schilder én beeldhouwer
 
In het onderzoek zijn een aantal kunstenaars extra interessant, omdat deze kunstenaars op een bepaalde leeftijd zijn gaan beeldhouwen. Deze voorbeelden geven ons de gelegenheid om te kijken welke makrokosmische elementen een rol speelden in het beoefenen van de beeldhouwkunst. Het betreft de volgende kunstenaars:

Amadeo Modigliani, die vooral bekend is als de schilder van de vele portretten en sensuele vrouwelijke naaktfiguren, in gloedvolle kleuren. Modigliani heeft zich vanaf 1909 tot 1913 voornamelijk bezig gehouden met beeldhouwwerk in natuursteen. Het zijn koppen in een gestileerde vormgeving. Deze tijd werd gekenmerkt door een progressieve Zon-Jupiter-aspekt.

Julio Gonzalez is een tweede voorbeeld. Bekend met het edelsmeden, zijn vader was edelsmid, maakte Gonzalez in het begin van zijn kunstenaarsloopbaan schilderijen in een impressionistische stijl. Rond 1930 kwam hij in contact met Picasso die hem vroeg te assisteren bij het uitwerken van een aantal draadfiguren. Gonzalez had in de jaren twintig leren lassen in de Renaultfabrieken.
 
... wordt nog verder uitgeschreven....
 
 
 
 
Samenhang van de beeldende kunsten
 
In de jaren 80 hebben we de samenhang van de kunsten bestudeerd. Op basis van het makrokosmisch onderzoek heb ik een schematisch overzicht kunnen samenstellen van deze samenhang.
 
 
                        Schematisch overzicht van de samenhangen in de beeldende kunsten
 
 
                                                           Saturnus              Jupiter                      Mars
                                                       Architectuur      Beeldhouwkunst       Schilderkunst
                                                             vorm                  plastiek                     kleur
                                                         architecten         beeldhouwers           schilders
 
 
                            Saturnus           Gerrit Rietveld      Ossip Zadkine        Piet Mondriaan
                                                                                  Jacques Lipchitz    Picasso (kubisme)
                                                                                    Fritz Wotruba      Wassily Kandinsky
 
                             Jupiter             Hans Scharoun      Henry Moore        Vincent van Gogh
                                                                                       Jean Arp
 
                              Mars             Erich Mendelsohn    Berto Lardera         Marc Chagall
 
 
Dit schema toont pure vormen van architectuur, beeldhouwkunst en schilderkunst, met daar tussendoor vormen die bepaald worden door andere planeetkwaliteiten.
 
Uit bovenstaand schema is af te leiden dat de meest elementaire bouwkunst gevonden kan worden bij aspekten met de planeet Saturnus. Gerrit Rietveld is daar een goed voorbeeld van.
Hans Scharoun is een architect die met zijn Jupiter-aspekten een meer organische architectuur realiseerde. Hij heeft daarin raakvlakken met de plastiek in de beeldhouwkunst.
Erich Mendelsohn heeft een ontwerpstijl, waarin vlotte dynamische schetsen bepalend zijn voor de arcitectuur die hij ontwerpt. Deze dynamische werkwijze heeft zijn grondslag in de Mars-aspekten in de prenatale ontwikkeling van Mendelsohn.
 
Beeldhouwkunst met de grootste plasticiteit vinden we bij die beeldhouwers die Jupiter-aspekten hebben, in hun prenatale ontwikkeling of progressies. Jean Arp en Henry Moore zijn daar een goed voorbeelden van.
Er is ook een beeldhouwkunst waarin de vormgeving iets weg heeft van een architecturale stapeling van meestal blokachtige vormen. Ossip Zadkine is daarvan een mooi voorbeeld met zijn beeld De Verwoeste Stad dat in Rotterdam staat. Andere voorbeelden zijn: Jacques Lipchitz en de Oostenrijker Fritz Wotruba.
Beeldhouwkunst waarin vormen zich oplossen in vlakken en lijnen zien we in het werk van Berto Lardera. Deze beeldhouwer heeft een aantal Mars-aspekten, welke kwaliteiten in zijn beeldhouwwerken naar voren komen. 
 
Schilderkunst heeft alles te maken met Mars-aspekten. Marc Chagall laat dat goed zien in zijn kleurrijke schilderijen. Chagall is dan ook een pure schilder, een colorist, wat we ook zien in zijn glas-in-loodramen, die hij in de jaren rond 1960 maakte.
Schilderkunst waarin Saturnus-kwaliteiten een rol speelden, vinden we in het werk van Mondriaan, met zijn horizontale-vertikale composities. We zien het in de eerste volledig abstrakte werk van Kandinsky, en in het Kubisme van Picasso.
Schilderkunst waarin Jupiter-kwaliteiten een rol hebben gespeeld, is te zien in het werk van Vincent van Gogh, waarin landschappen, bomen, sterrenhemels, zelfs portretten één grote beweging laten zien gemaakt door de penseelvoering, de 'faktuur' van de schilder.
 
 
 
Lijst van beeldhouwers
 
Ik geef hieronder een opsomming van beeldhouwers die voorkomen in het  onderzoek naar verbanden tussen makrokosmos en mikrokosmos, de mens.
Een aantal beeldhouwers heb ik op deze site verder uitgeschreven, ze hebben een link <<<<<<< waarmee de tekst eenvoudig is te vinden.
 
 
                                          
    Maillol, 1909, Badende         Minne, 1912, Knielende       Archipenko, 1909, Zittende
 
   1827   Jean-Baptiste Carpeaux
   1831   Constantin Meunier
   1834   Frederic August Bartholdi
   1837   Alphonse Legros
   1838   Jules Dalou
   1840   Auguste Rodin <<<<<<<<<<<<<<<<<
   1858   Medardo Rosso
   1861   Emile Bourdelle
   1861   Aristide Maillol <<<<<<<<<<<<<<<<<
   1864   Camille Claudel
   1866   George Minne
   1867   Käthe Kollwitz
   1870   Ernst Barlach
   1874   Charles Despiau
 
         
  Archipenko, 1913, Harlekijn        Boccioni, 1913, Vorm       Lipchitz, 1918, Figuur
 
   1876   Constantin Brancusi <<<<<<<<<<<<<<
   1876   Raymond Duchamp-Villon
   1876   Julio Gonzalez <<<<<<<<<<<<<<<<<<
   1877   Georg Kolbe
   1878   Otto Freundlich
   1880   Jacob Epstein
   1881   Pablo Gargallo
   1881   Wilhelm Lehmbruck
   1882   Umberto Boccioni
   1882   Rik Wouters
   1884   Amadeo Modigliani <<<<<<<<<<<<<<<
   1884   Antoine Pevsner
   1885   Henri Laurens
   1885   Andre Lhote
   1886   Georges Vantongerloo
   1886   Jean Arp <<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<
   1887   Alexander Archipenko
   1889   Arturo Martini
   1890   Ossip Zadkine <<<<<<<<<<<<<<<<<<
   1890   Naum Gabo
   1891   Henri Gaudier-Brzeska
   1891   Jacques Lipchitz <<<<<<<<<<<<<<<<
   1898   Henry Moore <<<<<<<<<<<<<<<<<<
   1899   Louise Nevelson
   1901   Alberto Giacometti <<<<<<<<<<<<<<
   1901   Marino Marini <<<<<<<<<<<<<<<<<
   1902   Germaine Richier
   1903   Barbara Hepworth
   1904   Isamu Noguchi
   1905   Kenneth Martin
   1906   David Smith
   1907   Fritz Wotruba
   1908   Max Bill
   1908   Giacomo Manzu
   1911   Berto Lardera
   1912   Tony Smith
   1914   Lynn Chadwick
   1916   Kenneth Armitage
 
        
     Anthony Caro, Yellow Swing, 1965                        Tinguely, assemblage, 1965
 
   1921   Cesar
   1923   Shinkichi Tajiri
   1924   Anthony Caro
   1924   Eduardo Chillida
   1924   Eduardo Paolozzi
   1925   Jean Tinguely
   1925   Jan Wolkers
   1926   François Morellet
   1926   Arnaldo Pomodoro
   1927   Kenneth Snelson
   1928   Yaacov Agam
   1928   Donald Judd
   1928   Carel Visser
   1929   Claes Oldenburg
   1930   Magdalena Abakanowicz
   1930   Jasper Johns
   1930   Marisol
   1930   Niki de Saint-Phalle
   1930   Gunther Uecker
   1935   Cal Andre
   1938   Ad Dekkers
 
  
 
 
 
...... wordt verder uitgewerkt .......... 


Lees meer...
Lijst met albums
Beeldhouwers

Stijlen, vormen en materialen

Schilders

Stijlen, vormen en kleuren, materialen

Categorieën
Domeinregistratie en hosting via mijndomein.nl