vorm- en kleurkwaliteiten in de kunst
een fenomenologisch onderzoek naar het gebruik van vorm en kleur
Abonneren
Abonneer je nu voor nieuwe artikelen in deze categorie!
Abonneren
Abonneer je nu voor nieuwe artikelen op deze website!
Laatste reacties
 
 
 
 
                                      Uitvoering ACAT-schilderij door leerlingen, naar ontwerp van leerlingen, 1997
 
 
 
 
Leerlingenwerk
 
Bij leerlingen heb ik voor het eerst een verband kunnen leggen tussen de karakteristieken in het beeldend werk en planeetaspekten.
 
Het was begin jaren 80, dat ik in de lessen tekenen twee leerlingen had, die in hun beeldend werk overeenkomstige vormkarakteristieken lieten zien. De tekeningen werden sterk bepaald door de waarneming. Er werd exakt en gedetailleerd getekend. Het werk tempo was langzaam en rustig, in tegenstelling tot dat van veel andere leerlingen in dezelfde groep, die vlug en meer schetsmatig te werk gingen.
 
Deze twee leerlingen waren verschillend in leeftijd, de een, een meisje, geboren in maart 1963, de ander, een jongen, geboren februari 1967.
Het bleek dat beide leerlingen eenzelfde planeetaspekt in hun horoskoop hadden staan, een konjunktie tussen Venus en Saturnus.
Het was voor mij een aanleiding om te gaan onderzoeken of er een samenhang bestond tussen planeetaspekten en de manier van tekenen en schilderen.
Al snel bleek dat het niet alleen ging om planeetaspekten tijdens de geboorte, maar ook de planeetaspekten tijdens de prenatale ontwikkeling lieten duidelijk overeenkomsten zien met de kwaliteiten van het beeldend werk.
In het begin van dit onderzoek werden ook beeldende kunstenaars bekeken op verbanden tussen werk en planeetkwaliteiten.
Wat bij leerlingen al zichtbaar was geworden, werd bij kunstenaars vele malen duidelijker. Eerste kunstenaars die we in het onderzoek betrokken hebben, waren: Pablo Picasso, Piet Mondriaan, Vincent van Gogh.
In deze reeks van onderzoeken bij heel verschillende kunstenaars bleek overduidelijk dat het vooral de prenatale ontwikkeling is dat inzicht verschaft over de kunstontwikkeling van de betreffende kunstenaars. Picasso is misschien wel het beste voorbeeld, omdat zijn ontwikkeling één grote opeenvolging van stijlen laat zien, welke toe te schrijven is aan de opeenvolging van heel verschillende planeetaspekten.
 
 
 
 
          Uitvoering ACAT-schilderij door leerlingen, naar ontwerp van leerlingen, 1997
 
 
 
 
Planeetkwaliteiten zoals we die bij leerlingen hebben aangetroffen
 
 
Mars
Daarbij bleek een aspekt met Mars samen te gaan met krachtige, snelle schetsen in het tekenen en het gebruik van felle kleurtonen in het schilderen, bij voorkeur de rode.
 
Saturnus
Een aspekt met Saturnus liet werk zien waarin de vorm en de waarneming belangrijk waren. Het werk was vaak klein van opzet, met een sterk licht-donker. Deze leerlingen hadden een voorliefde voor calligraferen. Vooral de gotische lettervormen hadden hun voorkeur. Het eigen handschrift was vaak klein.
 
Uranus
Was er sprake van Uranus-aspekten, dan ontstonden gewaagde kleurexperimenten, die verwantschap vertoonden met de expressionistische schilderkunst.
 
Neptunus
Neptunus-aspekten daarentegen gaven stemmingsvolle beelden in tere vervloeiende kleuren, die overeenkomst hadden met het impressionisme.
 
Jupiter
Leerlingen met Jupiter-aspekten hadden een grote affiniteit met het boetseren, met plastiek, met vormgeving in hout, metaal en steen.
 
 
            
 
                                      Muurschilderij, 3 x 4 meter                  10 jarig bestaan van ACAT                                   1997
                                 ACAT = Action des Chretiens pour l'Abolition de la Torture = Franse mensenrechtenorganisatie
 
                                   We lieten leerlingen ontwerpen maken voor dit schilderij. Gezamenlijk werd gekozen voor
                                   de verschillende onderdelen, waarvan enkele heel origineel waren uitgevoerd. Zoals de
                                   vormgeving rondom. We zien links het prikkeldraad, dat zich boven verandert in witte
                                   vogels, en onder in de letters ACAT. Er werd met plezier aan gewerkt. We lieten de namen
                                   van de leerlingen boven en onder voorkomen, als een signature.
 
 
 
 
 
 
 
               Zichtbare vormkrachten bij het "koppen boetseren"
 
 
 
 
                                                             
                                                       
 
 
Portretten boetseren leverde altijd interessant materiaal op als het ging om vormkwaliteiten.
Bovenstaande voorbeelden werden in klei hol opgebouwd en vormgegeven. Soms gebruikte men voorbeelden uit de kunstgeschiedenis, een enkele keer een medeleerling, maar veelal ging men op zoek naar een portret van een man, of een vrouw, of een kind.
En het was regelmatig, dat leerlingen van elkaars werk zeiden: "Het lijkt op je vader" of "het is je zusje" of "je bent het zelf".
Wat daarin werd uitgedrukt, was, dat blijkbaar iedereen een vormkracht heeft die tot uitdrukking komt in zo'n portret en duidelijke overeenkomsten heeft met de eigen uitdrukking.
Een betere illustratie van de opmerkingen van Leonardo da Vinci kun je niet denken.
Het was Da Vinci opgevallen dat er schilders waren die te kleine koppen schilderden omdat ze zelf te kleine koppen hadden. Da Vinci had daar een verklaring voor, te lezen in zijn "Trattato della Pittura": ".... de ziel van een mens heeft eens zijn lichaam opgebouwd, en als deze mens dan zelf scheppend bezig gaat, dan zie je in het werk van deze kunstenaar overeenkomsten met het uiterlijk van de kunstenaar zelf... "
 
 
 
 
                                                     
 
 
Het portret dat hierboven staat afgebeeld is gemaakt naar het voorbeeld van een Egyptisch portret van Nefertete. De leerling heeft de witbakkende klei achteraf ook nog geschilderd in de gegeven kleuren, en er een halssierraad bijgemaakt.
Andere leerlingen zagen onmiddellijk dat het portret op de betreffende leerling leek. Het was overduidelijk, de mond en de neus en de kaaklijn hadden dezelfde vormkwaliteit als bij de leerling.
 
 
 
 
Dezelfde vormkarakteristieken maar nu in het werk van Arp en Zadkine
 
 
Deze vormovereenkomsten tussen boetseerwerk en de leerling zelf, zijn we ook tegengekomen in het werk van kunstenaars. We laten daarvan een voorbeeld zien, het verschil in vormkwaliteit in de beelden van Zadkine en Jean Arp.
 
 
 
 
                                                          
                                                   Jean Arp                            Ossip Zadkine
 
        
    Jean Arp, Feuille se reposant                         Ossip Zadkine, Formes et Lumières, Maternité
 
In deze twee voorbeelden van beeldhouwwerken van Zadkine en Arp, zien we een overeenkomst tussen het uiterlijk van de kunstenaar en het type beeld dat deze kunstenaar maakt.
Bij Arp zien we het volronde gezicht van hem zelf terug in de volronde beelden.
Zadkine valt op door zijn hoekige en benige gelaat met diepliggende ogen. In het beeldhouwwerk van Zadkine zien we dezelfde hoekige, scherpe, ingevallen vormen.
Het beeld van Arp neemt de ruimte in, vloeit daarin uit. Het beeld van Zadkine trekt samen, verhardt zich, blijft geheel binnen de contouren van de steen. 
 
 
 
 
Lees meer...
Lijst met albums
Beeldhouwers

Stijlen, vormen en materialen

Schilders

Stijlen, vormen en kleuren, materialen

Categorieën
Domeinregistratie en hosting via mijndomein.nl